Trampın qarışdırdığı Yaxın Şərq ŞORBASI: Sülhpərvərlikdən qanlı müharibə təhdidinə keçid - "Le Monde"nin TƏHLİLİ

ABŞ hərbi qüvvələri Yaxın Şərqdə və ətraf dənizlərdə böyük sayda toplaşdığı vaxtda ABŞ Prezidentinin Tehrana qarşı Konqresdə səsvermə və ya BMT-nin təsdiqi olmadan, məqsədləri müəyyən edilməmiş bir müharibəni başlatmaq hədələri ciddi suallar doğurur.

Yenicag.az xəbər verir ki, bu barədə “Le Monde” qəzetinin təhlil məqaləsində qeyd olunub.

Bildirilib ki, müharibə kölgəsi yenidən Yaxın Şərqin üzərində dolaşır və yenə də səbəb ABŞ-dir. On ildən çox əvvəl siyasi səhnəyə çıxan Donald Tramp, əvvəlki administrasiyaların bu bölgədəki müharibəçi macərapərəstliyini tənqid edərək tanınmışdı, indi isə İranı 2025-də İsrail tərəfindən başladılmış və Vaşinqtonun qoşulduğu müharibədən daha genişmiqyaslı zərbələr endirməklə hədələyir. Venesuelada yaradılmış presedent göstərdi ki, ABŞ-nin hazırkı hərbi qüvvə cəmləşməsi yerüstü qoşunlar olmasa belə, ciddi qəbul edilməlidir.

“Tehranın böyük zəhmətlə qurduğu “müqavimət oxu” iki il ərzində İsrail ordusu tərəfindən darmadağın edildi və nəticədə Bəşər Əsədin Suriya rejimi devrildi. Sanksiyalarla boğulan İran heç vaxt bu qədər daxildən zəif və diplomatik cəhətdən təcrid olunmayıb. Xarici müdaxiləyə qarşı zəmanət kimi nəzərdə tutulan nüvə silahı axtarışı indi bir ildən az müddətdə ikinci müdaxiləni təhrik etmək üzrədir”, – təhlildə vurğulanıb.

Qeyd olunub ki, bununla belə, Amerikanın hədələri ciddi suallar doğurur. Tramp hələlik məqsədləri müəyyən edilməmiş bir müharibədən danışır.

“ABŞ Prezidenti yeni danışıqlardan əvvəl mövqeyini gücləndirməyə çalışır, yoxsa iyunda artıq məhv edildiyini iddia etdiyi nüvə proqramını tamamilə dağıtmaq istəyir? Hədəf bütün İslam Respublikasının qonşuları üçün real təhlükə yaradan ballistik raket proqramıdırmı? O, Tehranda rejim dəyişikliyini nəzərdə tuturmu?” – nəşr ritorik sual verib.

Bildirilib ki, bu nəticəni bombardmanla əldə etmək çətin olardı. Son həftələrdəki üsyan zamanı verdiyi, amma heç vaxt həyata keçməyən yardım vədləri onun İran xalqının taleyinə biganə ola biləcəyini göstərdi. Tramp qısa kampaniya və ardınca qələbə elanları ilə möhtəşəm gedişlər etməyi sevir. İran məsələsinin bu yanaşmaya uyğun gələcəyinə heç bir zəmanət yoxdur.

“Onun hədələri başqa suallar da doğurur. Əvvəlcə ABŞ institutlarının fəaliyyəti ilə bağlı. Prezident, İranın böyüklüyünü və belə bir qərarın geosiyasi nəticələrini nəzərə alaraq Konqresdə bircə səsvermə olmadan böyük əhəmiyyətli hərbi əməliyyatı nəzərdən keçirir. 2003-cü ildəki fəlakətli İraq işğalı, heç olmasa, müzakirədən sonra Konqresdə səsvermə ilə təsdiqlənmişdi. Eyni şəkildə BMT mandatı olmadan belə bir hücum beynəlxalq hüquqa görə açıq şəkildə qanunsuz olardı, çünki Vaşinqton bunu əsaslandırmaq üçün özünümüdafiə iddiasında ola bilməzdi. İran rejiminin yaratdığı haqlı nifrət açıq bir faktı kölgədə qoymamalıdır: böyük qlobal qarışıqlıq dövründə məqsəd vasitəni haqlı çıxarır deyənlər güc heç bir təminat olmadan onların əleyhinə istifadə ediləndə susmaqdan başqa çarələri qalmayacaq”, – təhlilə yekun vurulub.